Paket kaybı (packet loss), ağda gönderilen veri paketlerinin bir bölümünün hedefe ulaşmaması veya ölçüm sırasında beklenen yanıtın alınmaması durumudur. İnternet bağlantısı tamamen kesilmese bile çevrim içi oyun, görüntülü görüşme ve canlı ses iletişiminin kalitesini düşürebilir.
Tek bir kayıp yanıt her zaman ciddi sorun demek değildir. Ölçüm yöntemi, hedef sunucunun davranışı ve ağdaki kısa süreli yoğunluk değerlendirilmelidir.
Paket kaybı nasıl anlaşılır?
Oyun karakterinin aniden yer değiştirmesi, sesin aralıklı kesilmesi, görüntünün donması veya tekrar bağlantı kurulması paket kaybıyla ilişkili olabilir. Ancak aynı belirtiler yüksek gecikme, değişken gecikme (jitter), cihaz performansı veya uygulama sorunlarında da görülebilir. Tek başına belirtiden kesin teşhis konulmaz.
Paket kaybı nasıl hesaplanır?
Basit bir ölçümde gönderilen ve yanıt alınan paketler karşılaştırılır. Örneğin 100 deneme gönderilip 97 yanıt alınırsa gözlenen kayıp oranı %3’tür. Fakat ICMP ping yanıtları bazı ağ cihazları tarafından sınırlandırılabilir; bu nedenle ölçüm her zaman gerçek uygulama trafiğindeki kaybı birebir yansıtmaz.
Formül: Paket kaybı (%) = (Yanıt alınmayan deneme / Toplam deneme) × 100.
Paket kaybının yaygın nedenleri
- Wi-Fi sinyal zayıflığı, parazit veya kalabalık kanal.
- Hasarlı Ethernet kablosu veya sorunlu ağ portu.
- Ağ cihazının yoğunluğu ya da kapasite sınırları.
- İnternet servis sağlayıcısı ile hedef arasındaki geçici yönlendirme sorunları.
- Uygulama sunucusunun veya ölçüm hedefinin bazı yanıtlara öncelik vermemesi.
Paket kaybı testinde nelere bakılmalı?
Önce yerel router bağlantısını, sonra internet üzerindeki farklı güvenilir hedefleri ayrı test etmek yararlıdır. Böylece problem ev içindeki Wi-Fi bağlantısında mı yoksa dış ağda mı daha olası, anlaşılabilir. Aynı testi kablolu Ethernet ile tekrarlamak da kablosuz bağlantı etkisini ayırmaya yardımcı olur.
Paket kaybı nasıl azaltılır?
- Modem/router ve cihaz yazılımlarının güncel olduğundan emin olun.
- Mümkünse kısa süreli kablolu bağlantı testi yapın.
- Wi-Fi kullanıyorsanız cihazı erişim noktasına yaklaştırıp parazit kaynaklarını azaltın.
- Ağdaki yoğun indirme ve yükleme işlemlerini geçici olarak durdurup yeniden ölçün.
- Farklı hedef ve saatlerde sonuçları not edin. Sorun sürüyorsa servis sağlayıcısına tarih, saat ve test bilgilerini iletin.
Rastgele DNS değiştirmek veya sürekli yeniden başlatmak her paket kaybı türünü çözmez. Önce kaybın başladığı nokta hakkında kanıt toplamak daha yararlıdır.
Paket kaybı ile ping farkı nedir?
Ping çoğunlukla yanıt süresini ve yanıt alınıp alınmadığını ölçmek için kullanılır. Paket kaybı ise belirli bir zaman aralığında yanıt alınmayan denemelerin oranını anlatır. Düşük ping değeri, sıfır paket kaybı olduğu anlamına gelmez.
Sık sorulan sorular
%1 paket kaybı normal mi?
Tek bir kısa testte %1 gözlenmesi kalıcı arıza kanıtı değildir. Özellikle gerçek zamanlı uygulamalarda tekrarlayan kayıp hissedilebilir; test süresi ve hedef önemlidir.
Yüksek internet hızı paket kaybını önler mi?
Hayır. Bant genişliği yüksek olsa da kablosuz parazit, arızalı ekipman veya yoğunluk nedeniyle kayıp yaşanabilir.