HTTP (Hypertext Transfer Protocol), tarayıcı gibi bir istemcinin web sunucusuna istek göndermesini ve sunucunun yanıt vermesini sağlayan protokoldür. HTTPS ise HTTP iletişiminin TLS adlı güvenlik protokolü üzerinden korunmuş biçimidir.
Adres çubuğunda http:// ve https:// biçimlerini görebilirsiniz. Aradaki ‘S’ yalnızca harf farkı değildir; bağlantı sırasında iletilen bilginin korunma yöntemini değiştirir.
HTTP nasıl çalışır?
Tarayıcı bir sayfa veya veri istediğinde sunucuya HTTP isteği gönderir. Sunucu durum kodu, başlıklar ve varsa içerikle yanıt verir. Örneğin 200 kodu başarılı isteği, 404 kodu istenen kaynağın bulunamadığını ifade eder. Web sayfasını göstermek için HTML yanında stil dosyaları, görseller ve başka kaynaklar da istenebilir.
HTTP’nin istek-yanıt modeli DNS veya IP adresi ile aynı şey değildir: DNS hedef adını çözmeye yardımcı olur, IP yönlendirmede kullanılır, HTTP ise web kaynağının nasıl istendiğini tanımlar.
HTTPS neyi korur?
HTTPS’de TLS bağlantısı, istemci ile karşı uç arasında veri aktarımını şifrelemeye, iletilen verinin değiştirilmesini tespit etmeye ve sunucunun kimliğini sertifika aracılığıyla doğrulamaya yardımcı olur. Böylece aynı ağdaki üçüncü kişilerin bağlantı içeriğini doğrudan okuyup değiştirmesi zorlaşır.
HTTP ve HTTPS farkları
| Özellik | HTTP | HTTPS |
|---|---|---|
| İletim | Genellikle şifrelenmemiş | TLS ile korunur |
| Adres başlangıcı | http:// | https:// |
| Sunucu sertifikası | HTTP için gerekli değil | Güvenilir TLS bağlantısı için kullanılır |
| İçerik bütünlüğü | Ağ düzeyinde standart TLS koruması yok | TLS bütünlük denetimi sağlar |
HTTPS kullanmak siteyi tamamen güvenilir yapar mı?
Hayır. HTTPS, bağlantının güvenliğini artırır; sitenin sahibinin dürüst olduğunu veya içerikte kötü amaçlı bir bağlantı bulunmadığını garanti etmez. Dolandırıcılık amacıyla hazırlanmış bir site de geçerli TLS sertifikası kullanabilir. Bu nedenle yalnız kilit veya güvenli bağlantı göstergesine bakarak kişisel bilgi paylaşılmamalıdır.
TLS ve SSL aynı mı?
TLS, eski SSL protokollerinin yerini alan güncel güvenli iletişim ailesidir. Günlük dilde ‘SSL sertifikası’ denilse de modern HTTPS bağlantılarında TLS kullanılır. Sertifika sunucu kimliğinin doğrulanmasında rol oynar; tek başına tüm cihaz güvenliğini sağlamaz.
HTTP’den HTTPS’ye geçiş nasıl olur?
Site sunucusunda geçerli sertifika ve uygun TLS ayarları yapılandırılır. Daha sonra HTTP adreslerinden karşılık gelen HTTPS adreslerine kalıcı yönlendirme yapılabilir. Ancak yönlendirme, sertifika ve sayfa kaynakları bir bütün olarak kontrol edilmelidir; sayfanın bazı dosyalarının HTTP ile yüklenmesi ‘karma içerik’ sorununa yol açabilir.
Sık sorulan sorular
HTTPS internet bağlantımı gizler mi?
İçeriği aktarım sırasında korur ancak bağlandığınız hizmetin alan adı veya bazı bağlantı üst verileri ağ koşullarına göre görülebilir. Tam görünmezlik sağlamaz.
HTTPS yalnız alışveriş siteleri için mi?
Hayır. Okuma amaçlı sayfalarda bile bütünlük ve gizlilik açısından önemlidir.